
Zdjęcie panoramiczne zębów – co pokazuje i jak je zrobić?
Lekarz stomatolog zalecił Ci zdjęcie panoramiczne zębów i nie wiesz, na czym ono polega? To badanie jest również nazywane RTG pantomograficznym i pozwala szybko prześwietlić szczękę i żuchwę. Dzięki temu można wykryć zmiany, które nie są widoczne podczas standardowego przeglądu. Sprawdź, co pokazuje pantomogram i jak przebiega badanie!
Zdjęcie panoramiczne zębów – co warto wiedzieć?
- Zdjęcie panoramiczne jest podstawowym zdjęciem przeglądowym 2D w stomatologii, które pozwala na jednym obrazie uwidocznić zęby oraz większosć struktur anatomicznych szczęki i żuchwy
- Zazwyczaj wykonanie zdjęcia trwa około 10–15 sekund.
- Wynik, lekarz otrzymuje w ciągu chwili lub na Twoje życzenie kopię możesz otrzymać mailem, w formie wydruku lub na nośniku cyfrowym.
- Badanie wykorzystuje promieniowanie jonizujące, jednak jest to bardzo niska dawka, a bezpieczeństwo zapewniają nowoczesny sprzęt i przestrzeganie procedur medycznych.
- Dawka promieniowania podczas wykonania zdjęcia panoramicznego (pantomogramu) jest bardzo niska i wynosi zazwyczaj od 10 do około 75 µSv (mikrosiwertów), w zależności od typu i zaawansowania aparatu. Dla lepszego zobrazowania, ta dawka jest równoważna:
- Naturalnemu tłu radiacyjnemu: Jest to ilość promieniowania, jaką Twój organizm naturalnie pochłania z otoczenia w ciągu około 2–3 dni.
- Lotowi samolotem: Dawka ta jest porównywalna z dawką, jaką przyjmuje się podczas około 1-2 godzin lotu pasażerskiego na dużej wysokości.
Zdjęcie panoramiczne zębów – co pokazuje i dlaczego jest tak ważne?
Pantomogram pokazuje Twoją szczękę i żuchwę, dzięki czemu lekarz może uzyskać ogólny obraz stanu uzębienia i struktur kostnych jamy ustnej. Badanie wykorzystuje niewielką dawkę promieniowania jonizującego, dlatego wykonuje się je tylko wtedy, gdy istnieją do tego wskazania medyczne. Dlaczego lekarze zalecają zdjęcie panoramiczne zębów? Co pokazuje pantomogram? To m.in.:
- torbiele i niektóre zmiany zapalne,
- ułożenie korzeni zębów i położenie zębów zatrzymanych,
- kierunek wzrostu i wyrzynania się zębów,
- zanik kości w zaawansowanej postaci,
- nieprawidłowości w obrębie struktur kostnych jamy ustnej,
- niektóre większe zmiany wymagające dalszej diagnostyki.
Choć pantomogram jest badaniem wykonywanym bardzo często, dokładniejszym rozwiązaniem jest tomografia komputerowa stożkowa (CBCT). Jest ona zalecana zwłaszcza wtedy, gdy potrzebna jest trójwymiarowa ocena struktur, np. przy planowaniu implantów.
Zdjęcie panoramiczne zębów – jak to wygląda? Przebieg badania
Chcesz wiedzieć, na czym polega zdjęcie panoramiczne zębów, jak to wygląda i jak się do niego przygotować? Każde badanie wykonywane po raz pierwszy może budzić pewne obawy. W końcu nie wiesz, czego możesz się spodziewać – czy boli, ile trwa i jak wygląda? Na szczęście pantogram zębów to szybkie i bezbolesne badanie. Jak dokładnie przebiega krok po kroku?
- Przygotowanie – przed wykonaniem zdjęcia musisz zdjąć wszystkie metalowe przedmioty z okolic głowy i szyi – biżuterię, okulary oraz protezy (jeśli to możliwe). W zależności od procedur w danej pracowni, możesz otrzymać dodatkowe osłony ochronne.
- Pozycja przy aparacie (pantomografie) – na tym etapie jesteś już przygotowany do badania i musisz przyjąć odpowiednią pozycję. Technik ustawia Twoją głowę przy aparacie, a Ty stoisz nieruchomo i przygryzasz specjalny ustnik lub uchwyt.
- Ruch głowicy wokół głowy pacjenta – gdy jesteś już gotowy, technik elektroradiologii ustawia sprzęt, a ruchoma głowica zaczyna poruszać się wokół Twojej głowy.

Czas trwania i odbiór wyników – ile trwa zdjęcie panoramiczne zębów?
Zastanawiasz się, ile trwa zdjęcie panoramiczne zębów i ile musisz czekać na odbiór wyniku? To często zadawane pytania, a odpowiedź może Cię pozytywnie zaskoczyć! Wizyta w gabinecie rentgenowskim zazwyczaj trwa zaledwie kilka minut, a samo naświetlanie około 10–15 sekund.
W przypadku tego badania nie trzeba czekać na wynik kilku dni czy tygodni. Cyfrowy zapis obrazu sprawia, że jest ono gotowe niemal natychmiast po wykonaniu. Wynik otrzymuje się mailem, w formie cyfrowej lub jako wydruk, choć jego dokładny opis i interpretację przedstawia Ci Twój lekarz prowadzący.
Aktualność badania – ile ważne jest zdjęcie panoramiczne zębów?
Zazwyczaj zdjęcie panoramiczne zębów jest ważne przez około dwa lata od jego wykonania. Powinieneś jednak pamiętać, że dotyczy to sytuacji, w której w jamie ustnej nie zaszły żadne istotne zmiany. W innym przypadku lekarz może zalecić wykonanie badania szybciej – nawet po 6 czy 12 miesiącach.
Co więcej, RTG pantomograficzne jest zalecane często również wtedy, gdy jesteś w trakcie leczenia endodontycznego, ortodontycznego lub implantologicznego.
Przeciwwskazania i bezpieczeństwo – czy zdjęcie panoramiczne jest bezpieczne?
Tematem, który interesuje wiele osób, są przeciwwskazania do RTG pantomograficznego. Kto nie może mieć wykonanego takiego badania? W tej grupie znajdują się:
- dzieci, które są jeszcze zbyt małe, aby współpracować z technikiem elektroradiologii,
- pacjenci, którzy nie mogą utrzymać prostej pozycji głowy i szyi,
- osoby z zaburzeniami psychicznymi, które nie są w stanie stosować się do poleceń,
- ci, którzy z powodu mimowolnych ruchów, np. przy chorobie Parkinsona lub tikach nerwowych, nie mogą utrzymać głowy nieruchomo,
- osoby nieprzytomne.
W przypadku kobiet w ciąży decyzję o wykonaniu badania podejmuje się indywidualnie. Taki stan nie stanowi jednak przeciwwskazania do zdjęć RTG, jeśli badanie jest uzasadnione.

RTG pantomograficzne a bezpieczeństwo
Jak wspomnieliśmy, RTG pantomograficzne wykorzystuje promieniowanie jonizujące. Czy zatem jest ono bezpieczne? Odpowiedź brzmi: tak! Nowoczesne urządzenia emitują niską dawkę promieniowania (przy zdjęciu panoramicznym zwykle jest to ok. 7–12 µSv).
Wiele osób zapomina też, że promieniowanie jonizujące towarzyszy nam w zasadzie cały czas – z naturalnych źródeł w otoczeniu czy podczas lotu samolotem.
Badanie trwa krótko, jest wykonywane z zastosowaniem środków ostrożności i zaleca się je jedynie wtedy, gdy istnieją ku temu wskazania. To sprawia, że RTG pantomograficzne jest powszechnie wykorzystywane w diagnostyce stomatologicznej.
Zdjęcie panoramiczne zębów – podsumowanie
Wiesz już, jak wygląda zdjęcie panoramiczne zębów, ile się czeka na wynik i czy to badanie jest bezpieczne. Jest ono wykorzystywane do pogłębionej diagnostyki, np. w przypadku podejrzenia nieprawidłowości w obrębie korzeni zębów. Dzięki wykorzystaniu nowoczesnego sprzętu oraz krótkiego czasu ekspozycji na promieniowanie, jest ono powszechnie stosowane i uznawane za bezpieczne.
Podejrzewasz u siebie problemy w obrębie jamy ustnej lub chcesz skonsultować swój stan uzębienia ze specjalistą? Umów się do SmileClinic w Gdańsku i skorzystaj z pomocy doświadczonych lekarzy stomatologów.
Zapewniamy profesjonalną opiekę, indywidualne podejście do pacjenta oraz nowoczesną diagnostykę, która pozwala szybko wdrożyć właściwe leczenie. Powierz swoje zdrowie ekspertom!
Te artykuły mogą Cię zainteresować
Szukasz sprawdzonych informacji o leczeniu stomatologicznym, estetyce uśmiechu lub nowoczesnych metodach leczenia? Sprawdź pozostałe artykuły i dowiedz się, co warto wiedzieć przed wizytą u dentysty. Wszystko zebrane w jednym miejscu – rzetelnie, konkretnie i przystępnie.
Poznaj powiązane usługi stomatologiczne
Eksperci w dziedzinie endodoncji
Poznaj naszych doświadczonych specjalistów, którzy z pasją i precyzją zadbają o zdrowie Twoich zębów.
